İşleme konulmamış olan YMM raporları ve bir yargı kararının analizi

Malum olduğu üzere, 3568 sayılı yasaya göre unvan almış, yetki almış ve ilgili meslek odası çalışanlar listesine adını  kaydettirerek görev yapan  SMMM’ler veya YMM’ler kendilerine yasaların  verdiği sınırlar çerçevesinde unvanlarına göre  muhtelif raporlar  düzenlemektedirler.   Örneğin, 3568 sayılı yasaya göre unvan almış  bir SMMM’nin düzenleyebileceği raporlar  kısaca aşağıda olduğu gibidir:

Muhasebe Büronuz Cebinizde > emukellef.com.tr (TIKLAYIN) 
 

  1. SGK ilişiksiz raporları
  2. Sınırlı uygunluk denetim raporu,
  3. Sermaye artış raporu (sermayenin ödendiği raporu)
  4. Özvarlık tespit raporu
  5. Talebe göre muhtelif inceleme ve doğruluk  tespit raporları
  6. Talebe göre düzenlenebilecek  ihtiyari özel  amaçlı raporlar
  7. Bankalara sunulan kredi talep raporları
  8. Diğer raporlar
  9. ….

 

3568 sayılı yasaya göre unvan almış YMM’ler ise düzenleyebilecekleri raporlar kısaca  aşağıda olduğu  gibidir:

 

  1. Tam tasdik raporları,
  2. KDV iadesi – mahsup raporları,
  3. Sermaye artış raporları
  4. ÖTV iade raporları
  5. SGK ilişiksiz raporları
  6. İlaç fiyatları tespit  raporları
  7. Ücret istisna raporları (serbest  bölgelerle ilgili)
  8. Talebe göre düzenlenebilecek  ihtiyari özel  amaçlı raporlar
  9. Bankalara sunulan kredi talep  raporları
  10. Yatırım indirimi tasdik raporları
  11. Solvent ve kimyasal maddelerle ilgili tasdik raporları
  12. Ve diğer raporlar

 

Uygulamada 3568 sayılı Serbest Muhasebecilik Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunun 12. maddesinin Maliye Bakanlığına verdiği yetkiye istinaden yayımlanan genel tebliğlerde SMMM’lere veya YMM’lere bir çok konuda rapor düzenleme yetkisi verilebilmektedir. 

Özellikle YMM’ler tarafından düzenlenen raporların  gereği  vergi dairesi  tarafından süresi içerisinde yerine getirilmesi ve gereği ne ise, bu işlem vergi dairesi tarafından derhal uygulanmalıdır. YMM tarafından düzenlenen, tasdik, iade, mahsup vs. raporların gerekleri ne ise vergi dairesi tarafından yerine getirilmemesi halinde bunun gerekçeleri yazılı olarak YMM’ye tebliğ edilmek zorundadır. 
 

YMM’ye veya SMMM’ye ibraz edilmeyen herhangi bir belgeden dolayı 3568 sayılı yasaya göre unvan almış meslek mensuplarının sorumlulukları yoktur.  Bu konuda yüksek mahkeme Danıştay’ca verilmiş ve müstakar hale gelmiş pek çok emsal kararlar bulunmaktadır. [1]


Ancak uygulamada, SMMM tarafından düzenlenen bir “SGK İlişiksiz Raporu” SGK tarafından işleme konulmayıp, bilahare işveren tarafından  bu  rapora göre değil de aranan asgari işçilik  nispetlerine göre haricen kuruma nakit para yatırılarak  ilişiksiz belgesi alınabilmektedir. Bu noktada,  meslek mensubuna kurum tarafından  yazılı olarak  tebligat yapılıp  raporunun  işleme alınmadığı  bildirilmektedir. Buna karşın aradan bir müddet geçtikten sonra meslek mensubu hakkında SGK müfettişleri tarafından  “suç raporu” veya “görevi ihmal raporu”  düzenlenerek  meslek  mensubu hakkında bağlı olduğu odaya  suç duyurusunda bulunabilmektedir. Oysaki, somut olayda meslek  mensubunun  raporu dikkate alınmamış ve rapor yok sayılmıştır.  Buna mukabil işveren gidip beyan ettiği asgari işçilik  dışında ayrıca  nakit para yatırıp kurumun  istediği  işçilik  oranını tutturup “temiz kağıdını” almış ve iş bitmiştir.  Bu  aşamadan  sonra  zaten meslek mensubu raporu  kadük olmuştur. Kadük olan  raporun üzerinden  hareketle  meslek  mensubunun  cezalandırmanın  gereği olamaz.[2]

 

Diğer yandan,  bir YMM tarafından   ÖTV ile ilgili  tasdik  raporunun  vergi dairesine süresi içerisinde verilmesine rağmen   bu rapora göre işlem  yapılmayıp, bilahare  vergi dairesi  tarafından  YMM’ye raporunun  dikkate alınmadığı tebliğ edilmektedir.  Durum böyle olmasına rağmen işleme alınmayan  başka bir ifade  ile, gereği yapılmayan YMM raporu  hakkında aradan belirli bir süre geçtikten sonra YMM hakkında disiplin koğuşturması  başlatıldığı  görülmektedir. böyle bir durum karşısında YMM’nin   yerel  odalarda  ifade vermesi   hatta  mahkemelerde duruşmalarda zaman kaybetmesinin bir anlamı olamaz.  Anlamı olmadığı gibi de, dikkate alınmamış, gereği yapılmamış bir YMM raporu hakkında meslek  mensubuna  maddi ve manevi yönden mağdur edilmesinin  yasal  hiçbir dayanağı olamaz.  Bilindiği  gibi, SMMM ve YMM’lerin sorumluluğu düzenledikleri  ve resmiyette işleme alınan geçerli  kabul edilen   raporlar üzerinden   tarh  zamanaşımı  süresi  içerisinde yani 5 yıl içerisinde muhtemel  rapor kapsamındaki  cezalı tarhiyatlardan   mükellefle beraber  müşterek  ve müteselsil sorumluluğu  bulunmaktadır.[3]  İşleme alınmayan   rapordan  dolayı  3568 sayılı yasaya göre unvan almış meslek  mensupları sorumlu olamazlar. 
 

Maliye Bakanlığı tarafından verilen bir Özelgede işleme konulmayan SMMM veya YMM raporlarının geri çekilebileceği yönünde idari görüş ortaya konulmuştur.  Gerçekten de işleme alınmayan veya gereği yerine getirilmeyen YMM raporları gereğince 3568 sayılı yasaya göre unvan almış meslek mensupları adına tarhiyat önerilemez. [4]
 

Yine Yargı tarafından verilen bir karara göre de “… üretim tasdik raporlarından kaynaklanmadığı, zira bu raporların işleme konulmadığı ve raporlarda yer alan bilgilerin defter kayıtlarıyla uygun olmadığı yönünde bir tespit bulunmadığı dikkate alındığında, dava konusu ödeme emirlerinde yasal isabet görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle davanın kabulüne karar verilmiştir.” [5] Görüleceği üzere İzmir 1. Vergi Mahkemesi tarafından verilen karar ve dayandığı hukuki gerekçeler uyarınca YMM’ lerce ÖTV tasdik raporu düzenlenmiş olsa da bu rapor gereğince mükellefe herhangi bir iade, mahsup veya herhangi bir tecil-taksit işlemi yapılmadığı için YMM müteselsilen sorumlu olamayacağı yargı kararıyla hükme bağlanmıştır. Yerel YMM odalarınca işleme alınmayan veya gereği yapılmayan YMM raporlarına göre de disiplin kovuşturması yapılmaması gerektiği görüşündeyiz.

Muhasebe Büronuz Cebinizde > emukellef.com.tr (TIKLAYIN) 

--------

[1] DVDDK kararı,  21.03.2008 gün ve E:2007/319-K:2008/212 sayılı kararı.

[2] 5510 sayılı  yasa md. 59/4 ve yine 5510 sayılı yasa md. 85/5. ayrıntılı açıklamalar için bkz. BİLGİLİ  Özkan, Sosyal  Güvenlik Uygulaması, İzmir Eylül 2008, s.350. 

[3] 3568 sayılı yasa md. 47, 48 ve  213 sayılı  VUK mük. md.227  ve ayrıca TCK md.257

[4] Maliye Bakanlığı Gelirler Genel Müdürlüğü Özelgesi, 07.02.2001 gün ve 7497 sayılı Özelge.

[5] İzmir 1. Vergi Mahkemesi Kararı, 02.02.2017 gün ve E:2016/730-K: 2017/136

Muhasebe Ücretleri 12 Saatte Hesabınızda > muhasebepos.com (TIKLAYIN)

Av. Nazlı Gaye Alpaslan - Hürses

EBÜLTEN

Benzer haberler eklendiğinde mail ile bilgilendirilmek için ebültenimize kaydolun.

Bu İçeriğe Tepki Verin

Facebook Yorumları